جاویدان

www.jawidan.com
 








تجارت و اقتصاد
هنر و ادبیات
علم و دانش
هوا شناسی
   
خانوا ده
 
جوانان
 
اطفال
 
آموزش زبان
 
سرگرمی ها
 
 
 
 
کامران ميرهزار – kabulpress   دوشنبه بيست و هفتم ميزان 1383

کرزی رييس جمهور ی که از پيش گماشته شده بود

افغانستان برای طرح خاورميانه ی بزرگ آماده شد

قطعا نمی توان رويداد ها و حوادثی که در افغانستان اتفاق می افتد را تنها در اين جغرافيا خلاصه کرد. چرا که روند تحولات بگونه ای ست که زنجيره وار ادامه پيدا می کند و تاثيرات خاص خود را در پی خواهد داشت. از زاويه ای ديگر وقتی ما درباره ی افغانستان بحث می کنيم، نمی توانيم اين کشور را ساده انگارانه آنچنان که در قانون اساسی جديد آمده است، تنها در حدود جغرافيای اهالی سياست محدود کنيم. متاسفانه در قانون اساسی، افغانستان کشوری محدود در نظر گرفته شده که به هيچ عنوان نمی تواند گستره ی توانايی و استعداد افغانستانی ها را در خود ترسيم کند. قانون اساسی افغانستان شتابزده و جهت تزيين نوشته شده که حتا براحتی می توان غلط های نگارشی آن را بيرون کشيد. انگار جريانی برخلاف آنچه هست، افغانستانی ها را قصد دارد که در جغرافيا محدود نگاه دارد و حال آنکه کم کم جغرافيا در نگره های وسيعتر، از طرح ها و پلان های سياسی و اجتماعی بلند مدت کنار گذاشته شده است. از همه مهمتر اينکه افغانستانی ها گاه قدرت فوق العاده ای را در آوارگی بدست آورده اند. در نيويورک افغانستانی هايی هستند که اين شهر را بهتر از برخی آمريکايی ها می شناسند. در ايران، پاکستان و يا هرجای ديگری که آنان به آوارگی رفته اند، می تواند همين ماجرا صادق باشد. متاسفانه علی رغم نيرو و قدرتی که در آوارگی بدست آمده است و اين قدرت در خارج از مرزهای افغانستان نيز در جريان است، اين استعداد بدست آمده ناديده گرفته شده است

به هر حال تحولات اخير در افغانستان می تواند برای همه ی محققان و نظريه پردازان سياسی و اجتماعی قابل بحث باشد و آن را بيرون از حدود افغانستان ترسيم شده نيز به بحث گذاشت. پيروزی حامد کرزی در انتخابات رياست جمهوری افغانستان، می تواند نقطه ی تلاقی چند ايده ی سياسی در سطح منطقه و جهان می باشد که زنجيره وار گسترش پيدا می کند و  اثر می گذارد. گرچه پيروزی وی از نگره ی دموکراتيک شک و ترديد های آشکاری دارد، اما وی به هر حال اکنون رييس جمهور اين کشور محسوب می شود و مهم اين است که ما بتوانيم در طی پنج سال حضور ايشان، سيستم و لايه های تو در توی قدرت و عملکردش را نقد و بررسی کنيم.  اولين ايده ی سياسی که با پيروزی کرزی در افغانستان تحقق پيدا می کند، اين نظريه ی کلاسيک شده ی سياسی می باشد که ايران در محاصره قرار خواهد گرفت و محاصره بصورت خندقی خواهد بود که گرداگرد ايران حکومت های دست نشانده ی آمريکا مستقر خواهند شد. اکنون می توان گفت که ايران به کشوری منزوی در منطقه تبديل شده است و به گمان آگاهان سياسی، حکومت های نيرومند در برچيدن نظام جمهوری اسلامی از اين کشور، گزينه های مختلفی را در حال بررسی هستند. گزينه هايی که گمان می رود بيشتر از آنکه مانند افغانستان و عراق جنبه ی نظامی داشته باشد، متکی به تبليغات و دگرگونی از درون خواهد بود. البته نبايد از نظر دور داشت که در تقسيم بندی های قدرت های بزرگ، ايران هنوز جزيی از قلمرو بريتانيا محسوب می شود که همچنان در لايه های مختلف هيات حاکمه ی ايران نقش تاثير گذار دارد. قطعا هرگونه تغيير و تاثير گذاری در سيستم قدرت در ايران با نظارت و تصميم گيری مستقيم بريتانيا خواهد بود

دومين ايده ی سياسی که همراه با نظامی گری و جنگ بود و سال ها باعث درگيری و کشتار وسيع در سطح منطقه شده بود، ايجاد کمربند سبز اسلامی و برچيدن آن است. کمربند سبز اسلامی که باز از سوی کشور های نيرومند غرب به رهبری آمريکا در منطقه برای مقابله با گسترش ايده های چپ اتحاد جماهير شوروی سابق، ايجاد شده بود، ديگر معنای وجودی خود را از دست داد و آمريکايی ها در جريان ايجاد و برچيدن آن به موفقيت های سياسی خاص خود دست پيدا کردند. کمربند سبز اسلامی که ناتو به رهبری آمريکا برای پيشگری از نفوذ رقيب ديرينه و کلاسيک خود ايجاد کرده بود، ضمن اينکه با موفقيت، اتحاد جماهير شوروی را در افغانستان زمين گير کرد، سود سرشار اقتصادی را نيز برای ناتو و بويژه آمريکايی ها به همراه داشت. زمين گير شدن شوروی در افغانستان، هم شکست سهمگين رقيب محسوب می شد و هم مرهمی بر شکست آن ها در ويتنام. آمريکايی ها و هم پيمانانش توانستند در جريان ساخت و عمل کمربند سبز، مقادير زيادی از تسليحات نظامی خود را به کشور های منطقه و بويژه عرب ها بفروشند و نفت و کنترل بازار آن را در اختيار گرفتند. از سويی کمربند سبز اسلامی پس از زمين گير شدن اتحاد جماهير شوروی در افغانستان و فروپاشی آن، در بازی سياسی که آمريکايی ها ايجاد کرده بودند، نقش فوق العاده ای را انجام داد. در افغانستان مجاهدين که از باقيمانده ی آنان به عنوان جنگ سالاران فعلی افغانستان ياد می شود، اجازه ندادند که در افغانستان حکومتی باثبات برقرار باشد و عليه يکديگر جنگيدند و ثمره ی آن کشتار و آوارگی همراه با گرسنگی بود. امارات اسلامی طالبان نيز در ادامه ی پروژه ی کمربند سبز اسلامی همچون دورانی قلمداد شد که آمريکايی ها با حمايت آن می خواستند که بساط کمربند را از اين قسمت برچينند. گرچه امارات گردانان حمام رفته و ريش تراشيده در پروژه ی بعدی آمريکايی ها نقش دارند، اما نمی توانند اين قسمت از تاريخ تاريک افغانستان را از خاطره ها بزدايند. امارات اسلامی طالبان با حمايت های مستقيم و غير مستقيم آمريکا باعث کشتار بی سابقه در افغانستان شد، آوارگی بخش وسيعی از جامعه را بدنبال داشت، جهل و نادانی گسترش پيدا کرد و آثار و ابنيه های تاريخی نابود و يا غارت شد. باز گرچه امارت گردانان و حاميان آن ها اختاپوس وار در لايه های قدرت حضور دارند و رييس جمهور کرزی با دست و دل باز آن ها را فرد ، فرد و گروه ، گروه مورد عفو قرار می دهد و دوباره به لايه های قدرت باز می گرداند، اما تاريخ می گويد که مدار قدرت هيچوقت به نفع  عده ی خاصی نخواهد بود. قطعا اين قسمت از بدنه ی قدرت که از حمايت مستقيم آمريکا برخوردار است، کم کم بايد به کناری گذاشته شود. حاميان اين پروژه ها می دانند که برای انجام آن بايد پروژه ها را در سايه ای از ريا دنبال کنند. برای همين به افغانستان رنگ و بويی از دموکراسی مسخ شده می دهند و دموکراسی را تنها در آزادی پوشش زنان و روابط آزاد تری از آن ها خلاصه می کنند و در کنار اين اشکال نو تری از غارت با لعاب دموکراسی را پی خواهند گرفت

بخشی از کمربند سبز اسلامی که در خاک ايران ايجاد شده بود، موی دماغ طراحان کمربند سبز شد و آن ها در نتيجه ی رويکرد اوليه ی مردم توانستند که قدرت را حفظ کنند و در ادمه برای بقا به خشونت و ديکتاتوری خاص خود روی آوردند. باز در افغانستان حامد کرزی با همکاری تيم جمهوری خواه در ايالات متحده به پيروزی کامل در انتخابات دست يافت تا نقطه ی پايانی برای اين قسمت از کمربند سبز اسلامی در افغانستان باشد و شروع پروژه ی جديد در منطقه، از مراکش گرفته تا افغانستان برای ساخت خاورميانه ی بزرگ. خاورميانه ی بزرگ، پروژه ای که گفته می شود در زمان نخست وزيری بنيامين نتانياهو در اسراييل پی ريزی شد . طرح خاورميانه ی بزرگ ابتدا با اين دلايل از سوی اسراييل به آمريکا داده شد که ديگر با فروپاشی اتحاد جماهير شوروی، کمربند سبز اسلامی بايد برچيده شود تا در آينده حکومت های اسلامی نتوانند، قدرت بيشتری پيدا کنند. اين طرح در زمان نتانياهو با سردی از جانب امريکايی ها برخورد شد و پس از وی در سال های اخير آريل شارون طرح را با سازگاری بيشتر با منافع آمريکايی ها به همکارانش ارايه داد. گفته می شود که طرح خاورميانه ی بزرگ پس از تاييد هسته ی اصلی يهوديان، در اختيار مقامات کاخ سفيد قرار گرفت. مقامات کاخ سفيد پس از بررسی های زياد و دامنه دار در آخرين اجلاس گروه هشت در آمريکا، زمينه های عملی طرح را ترسيم کرده و پروژه ی ساخت را آغاز کردند. در اين طرح که يکی از بزرگترين طرح های غرب از آن ياد می شود، به مسايلی مانند يکپارچه کردن سياسی منطقه همراه با نظام اقتصادی پرداخته می شود. يکپارچه کردن سياسی منطقه با دموکراسی پيشنهادی غرب و يکدست کردن بازار از جمله پيشنهاد های مهم اين طرح می باشد. در اين طرح غرب بر امنيت منطقه تاکيد خاصی دارد و حقوق بشر نيز از ويژگی های خاص آن است. حقوق بشری که سران غرب، مشخصا در آخرين اجلاس گروه هشت و اجلاس استانبول مانند تاجران حقوق بشر بر سر آن چانه زنی کردند. يکدست کردن منطقه از مراکش تا افغانستان و در اولين گام مهم افغانستان خود را در راستای هماهنگی با طرح آماده کرد. پيروزی حامد کرزی اولين گام برای ايجاد طرح خاورميانه ی بزرگ قلمداد می شود که البته نياز به ساليان دراز دارد که منطقه با تعاريف اين طرح هماهنگ شود. طرحی که احتمال شکست آن را نيز نبايد بعيد دانست و عجولانه درباره ی پيروزی آن قضاوت کرد. روی کار آمدن حامد کرزی در افغانستان که مهره ای بی بديل برای آمريکايی ها در شرايط حاضر محسوب می شود، به معنای آن نيست که افغانستان همچنان قرار است که يکی از زير مجموعه های اين کشور نيرومند باشد. در افغانستان با رشد نهاد های اجتماعی و مطبوعات آزاد، با کيفيت بالا، معادله ها را می تواند بر هم بزند. از سويی نسل نويی از افغانستان در حال سر بر آوردن است که می داند که حامد کرزی و دار و دسته اش سر در کدام آخور دارند و چه خواهند کرد. چيزی که اکنون برای اين نسل اهميت دارد، گذار از خشونت به سمت نقد دقيق قدرت و لايه های آن همراه با رشد سياسی، اجتماعی و فرهنگی جامعه است

jawidan@jawidan.com
HomeAboutContactSend ArticleAds
 
 

کلیه حقوق این سایت متعلق به جاویدان میباشد

 
 
Copyright 2004 www.jawidan.com. All Rights Reserved